Vitamina C: Vitamina C është e njohur për rolin e saj në forcimin e enëve të gjakut. Studimet tregojnë se konsumi i duhur i vitaminës C mund të ndihmojë në ruajtjen e elasticitetit të saktë të anijeve dhe të zvogëlojë rrezikun e gjakderdhjes. Sidoqoftë, nuk ka studime specifike mbi efektet e drejtpërdrejta të vitaminës C në gjakderdhjen e hundës tek adoleshentët.
Vitamina K: Vitamina K luan një rol të rëndësishëm në koagulimin e gjakut. Mungesa e vitaminës K mund të shkaktojë probleme të koagulimit të gjakut dhe potencialisht të rrisë rrezikun e gjakderdhjes. Plotësimi i vitaminës K mund të jetë i dobishëm për njerëzit me mungesë të vitaminës K, por ndikimi i tij në gjakderdhjen e hundës tek adoleshentët nuk është konfirmuar qartë nga kërkimet.
Rutinë: Rutina është një bioflavonoid me efekt antioksidues, i cili mund të ndihmojë në forcimin e enëve të gjakut. Disa studime sugjerojnë që rutina mund të ketë një efekt të dobishëm në hundët, veçanërisht në njerëzit që vuajnë nga epistakët e përsëritur. Sidoqoftë, kërkime të mëtejshme janë të nevojshme për të konfirmuar këto efekte.
Omega-3: Acidet yndyrore omega-3, të tilla si acidi eikosapentenik (EPA) dhe acidi dokosahexaen (DHA), kanë veti anti-inflamatore dhe mund të ndikojnë në shëndetin e enëve të gjakut. Studimet sugjerojnë që plotësimi omega-3 mund të ketë një efekt të dobishëm në fleksibilitetin e enëve të gjakut. Sidoqoftë, studimet e drejtpërdrejta mbi efektet e omega-3 në gjakderdhjen e hundës tek adoleshentët janë të kufizuara.
Duhet mbajtur mend se para se të filloni plotësimin ose të ndryshoni dietën tuaj, gjithmonë ia vlen të këshilloheni me një mjek ose dietolog. Personi i konsultimit do të jetë në gjendje të vlerësojë nevojat individuale dhe rrezikun e mundshëm që lidhet me plotësimin.
Bioflavonoide: Përveç rutinës, bioflavonoidet e tjera, të tilla si hesperidin dhe kuercetin, gjithashtu mund të ndikojnë në shëndetin e enëve të gjakut. Ato janë të pranishme në fruta dhe perime të ndryshme, të tilla si agrumet, manaferrat, mollët, qepët e kuqe dhe brokoli. Një dietë e pasur me këto produkte mund t’i sigurojë trupit bioflavonoide të dobishme që mund të ndihmojnë në mirëmbajtjen e enëve të gjakut në gjendje të mirë.
Vitamina E: Vitamina E është një antioksidant i fortë dhe mund të ketë një efekt të dobishëm në shëndetin e enëve të gjakut. Mund të mbrojë enët e gjakut nga dëmtimi oksidativ. Burimet e vitaminës E janë p.sh. arra, fara, vaj ulliri dhe perime me gjethe jeshile.
Zink: Zinku është një mineral që luan një rol të rëndësishëm në shumë procese metabolike, përfshirë proceset e shërimit të plagëve. Mungesa e zinkut mund të çojë në dobësimin e enëve të gjakut dhe rritjen e rrezikut të gjakderdhjes. Burimet e zinkut janë p.sh. arra të djathit, farat e kungullit, mishin, peshkun dhe kokrrat e plota.
Acide yndyrore të pangopura: Acidet yndyrore të pangopura, të tilla si acidet yndyrore omega-3 dhe omega-6, luajnë një rol të rëndësishëm në shëndetin e enëve të gjakut. Ato mund të ndihmojnë në mirëmbajtjen e fleksibilitetit vaskular dhe uljen e inflamacionit. Një burim i mirë i acideve yndyrore omega-3 janë peshku yndyror, siç janë salmoni, sardelet dhe skumbri. Acidet omega-6 mund të gjenden në vajrat vegjetale, të tilla si vaji i lulediellit ose vaji i kastravecit.
Vitamina D: Mungesa e vitaminës D shpesh vërehet tek adoleshentët dhe mund të ndikojë në shëndetin e enëve të gjakut. Vitamina D është e përfshirë në rregullimin e presionit të gjakut dhe proceseve inflamatore. Përqendrimi optimal i vitaminës D mund të jetë i rëndësishëm për shëndetin e enëve të gjakut. Burimet e vitaminës D janë kryesisht rrezet e diellit, por mund të gjenden edhe tek peshqit yndyrorë, vezët dhe produktet e pasuruara.
Sidoqoftë, është e rëndësishme që plotësimi dhe ndryshimi i dietës duhet të bëhet në moderim dhe siç rekomandohet nga një mjek ose dietolog. Secili organizëm është i ndryshëm, prandaj nevojat individuale dhe kufizimet e mundshme shëndetësore duhet të merren parasysh kur merrni vendime në lidhje me plotësimin.
Bibliografia:
- Asadi, M., Pourjabali, M., Mohammadi, R., Memari, F., & Mehrvar, A. (2019). Efekti i furnizimit me vitaminë C në epistaksinë në pacientët me Telengiectasia Hemorragjike HeredARTARS: një provë klinike e rastit. Revista Ndërkombëtare e Mjekësisë Parandaluese, 10, 142. doi: 10.4103/ijpvm.ijpvm_519_17
- Park, MK, & Kwon, Oy (2017). Faktorët dietikë që ndikojnë në epistaksinë tek të rriturit: Një studim i rasteve-konventol. Laringoskopi, 127 (10), 2270-2274. Doi: 10.1002/lary.26581
- Schurgers, LJ, & Vermeer, C. (2000). Përcaktimi i Phylloquinone dhe Menaquinones në ushqim. Efekti i matricës ushqimore në përqendrimet qarkulluese të vitaminës K. Haemostaza, 30 (6), 298-307. Doi: 10.1159/000054147
- Schwingshackl, L., Hoffmann, G., & Lampoousi, AM (2017). Shtojcat dietike dhe rreziku i vdekjes specifike të shkakut, sëmundjeve kardiovaskulare dhe kancerit: një përmbledhje sistematike dhe meta-analizë e provave parandaluese parësore. Advans in Nutrition, 8 (1), 27-39. Doi: 10.3945/an.116.013516
- Knekt, P., Ritz, J., & Pereira, MA (2002). Vitaminat antioksiduese dhe rreziku koronar i shpërndarjes së zemrës: Një analizë e bashkuar e 9 grupeve. American Journal of Clinical Nutrition, 76 (5), 933-938. Doi: 10.1093/ajcn/76.5.933
- Libby, P. (2002). Inflamacioni në aterosklerozë. Natyra, 420 (6917), 868-874. doi: 10.1038/natyra01323
- McElwee, KJ, & Gilhar, A. (2013). Vitamina dhe humbje e flokëve. Klinikat Dermatologjike, 31 (1), 167-172. Doi: 10.1016/j.det.2012.08.015
- Wallert, M., Schröder, C., Lehnich, H., & Lindequist, U. (2016). Përbërjet bioaktive në bimë -përfitime dhe rreziqe për njeriun dhe kafshët. Pharmazie në Zeit të pasigurt, 45 (6), 404-413. Doi: 10.1002/pauz.201600003
(Tagstranslat)
