\n
<\/p>\n
Prej koh\u00ebsh ekziston nj\u00eb besim n\u00eb nj\u00eb jet\u00eb t\u00eb sh\u00ebndetshme se ushqimet e pasura me klorofil, si gruri i ri, disi ndihmojn\u00eb n\u00eb transportin e oksigjenit n\u00eb gjak. Klorofili shpesh p\u00ebrshkruhet si gjaku i bim\u00ebve, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb pigment bimor jeshil, pigmenti kryesor i fotosintez\u00ebs, i cili gjendet n\u00eb kloroplastet, organet bimore ku zhvillohet procesi i fotosintez\u00ebs.<\/span><\/p>\n Frym\u00ebmarrja e bim\u00ebve dhe e kafsh\u00ebve \u00ebsht\u00eb e nd\u00ebrlidhur dhe thelb\u00ebsore p\u00ebr mir\u00ebmbajtjen e gjith\u00eb jet\u00ebs n\u00eb Tok\u00eb – frym\u00ebmarrja e bim\u00ebve prodhon glukoz\u00eb dhe molekula t\u00eb tjera organike dhe l\u00ebshon oksigjen, t\u00eb cilin qelizat e kafsh\u00ebve dhe njer\u00ebzve e p\u00ebrdorin n\u00eb mitokondri p\u00ebr t\u00eb prodhuar energji kimike – ATP, duke \u00e7liruar dioksid karboni CO2. P\u00ebrs\u00ebri, sh\u00ebrben si burim karboni p\u00ebr bim\u00ebt.<\/p>\n Si kloroplasti i bim\u00ebs ashtu edhe mitokondria jon\u00eb kan\u00eb ngjashm\u00ebri – t\u00eb dy organelet p\u00ebrdorin nj\u00eb zinxhir transferimi elektronesh p\u00ebr t\u00eb kthyer energjin\u00eb. N\u00eb bim\u00eb, k\u00ebto elektrone vijn\u00eb nga Dielli, fotonet\/drita e t\u00eb cilit jan\u00eb burimi baz\u00eb i t\u00eb gjith\u00eb energjis\u00eb biologjike – glukoz\u00ebs dhe produkteve t\u00eb tjera organike.<\/p>\n Molekula e klorofilit p\u00ebrmban nj\u00eb unaz\u00eb porfirine si pjes\u00eb e saj qendrore, si dhe molekula organike, identike me ato n\u00eb trupin e njeriut, t\u00eb p\u00ebrfshira n\u00eb frym\u00ebmarrjen qelizore dhe transportin e oksigjenit – hemoglobin\u00eb, mioglobin\u00eb dhe citokrom. Hemoglobina \u00ebsht\u00eb nj\u00eb protein\u00eb n\u00eb gjakun e njeriut q\u00eb bart oksigjenin nga mushk\u00ebrit\u00eb n\u00eb inde dhe qeliza t\u00eb tjera dhe p\u00ebrmban hekur (Fe) n\u00eb unaz\u00ebn e porfirin\u00ebs, nd\u00ebrsa unaza e porfirin\u00ebs e klorofilit p\u00ebrmban magnez (Mg).<\/p>\n Derivatet e klorofilit t\u00eb ekspozuar ndaj acidit gastrik shnd\u00ebrrohen n\u00eb feofitinat p\u00ebrkat\u00ebse pa metal (PHE), t\u00eb cilat absorbohen nga qelizat e zorr\u00ebve dhe n\u00eb fund hyjn\u00eb n\u00eb qarkullimin e gjakut. Klorofili dhe derivatet e tij veprojn\u00eb p\u00ebrmes mekanizmave t\u00eb ndrysh\u00ebm q\u00eb p\u00ebrfshijn\u00eb:<\/p>\n \u2022 efekt antioksidant;<\/p>\n \u2022 ndryshimi i efektit gjenotoksik;<\/p>\n \u2022 frenimi i enzim\u00ebs citokrom P450 (m\u00ebl\u00e7ia);<\/p>\n \u2022 stimulimi i enzimave t\u00eb faz\u00ebs II (m\u00ebl\u00e7is\u00eb);<\/p>\n \u2022 rritje e nivelit t\u00eb glutation S-transferaz\u00ebs;<\/p>\n \u2022 diferencimi i qelizave, ndalimi i ciklit qelizor dhe apoptoza (vdekja e qelizave).<\/p>\n N\u00eb vitin 1931, fituesi i \u00e7mimit Nobel n\u00eb Fiziologji ose Mjek\u00ebsi, Dr. Otto Warburg zbuloi se mungesa e oksigjenit \u00ebsht\u00eb shkaku kryesor i mutacioneve n\u00eb qeliza. Pa oksigjen t\u00eb mjaftuesh\u00ebm, nuk ka energji dhe t\u00eb gjitha proceset fiziologjike t\u00eb trupit mb\u00ebshteten n\u00eb sigurimin q\u00eb qelizat t\u00eb furnizohen mjaftuesh\u00ebm me oksigjen.<\/p>\n P\u00ebr t\u00eb marr\u00eb oksigjen t\u00eb mjaftuesh\u00ebm, ne kemi nevoj\u00eb p\u00ebr gjak t\u00eb fort\u00eb – mjaft qeliza t\u00eb kuqe t\u00eb sh\u00ebndetshme t\u00eb gjakut t\u00eb mbushura mir\u00eb me hemoglobin\u00eb dhe hekur q\u00eb lidh hekurin.<\/p>\n Klorofili rrit marrjen e oksigjenit n\u00eb qelizat e trupit ton\u00eb, forcon organet q\u00eb prodhojn\u00eb gjak, rind\u00ebrton hemoglobin\u00ebn dhe parandalon anemin\u00eb.<\/p>\nPse ia vlen t\u00eb pini klorofil<\/h2>\n
Cilat jan\u00eb efektet e p\u00ebrdorimit t\u00eb klorofilit<\/h2>\n<\/p>\n